Fabrieksaudit en kwaliteitsafspraken: wat u vooraf vastlegt

Een AQL-inspectie beantwoordt één vraag: valt deze partij binnen de grenzen die we vooraf hebben afgesproken. Ze beantwoordt niet de vraag of de fabriek volgend jaar hetzelfde levert, en ook niet of het ontwerp deugt.

Het verschil tussen een nuttige en een nutteloze inspectie zit daarom zelden in de inspecteur. Het zit in de drie getallen die u vooraf afspreekt, de classificatie van fouten die u vastlegt voordat iemand een doos opent, en het document dat achteraf de discussie beslecht.

Wat stelt een AQL-inspectie vast?

Of een partij binnen de vooraf afgesproken acceptatiegrenzen valt, op basis van een steekproef. Ze stelt niet vast of het ontwerp deugt, of de fabriek over meerdere orders consistent is, of dat de documentatie klopt. Daarvoor zijn een audit en een documentcontrole nodig, en dat zijn andere instrumenten.

De drie getallen en de classificatie die telt

Het partijgrootte-niveau

De partijgrootte bepaalt hoe groot de steekproef moet zijn, niet hoe streng de inspectie is. Een grotere partij betekent een grotere steekproef bij dezelfde grenzen, en dus meer kans om een bestaand gebrek te vinden.

Het acceptatiegetal

Het aantal fouten dat u nog accepteert. Staat dit op nul voor een kritiek gebrek, dan is één zo een gebrek genoeg om de partij te weigeren — ongeacht hoeveel goede exemplaren er in de steekproef zaten.

Het afkeurnummer

Het aantal fouten waarbij de partij wordt geweigerd. Tussen acceptatie- en afkeurnummer zit een band waarin de uitkomst van de steekproef zelf de beslissing bepaalt; die band hoort in het contract, niet in het gesprek achteraf.

De foutclassificatie

Kritiek, majeur en mineur worden vaak pas besproken als de inspecteur er al staat. Leg vooraf vast wat kritiek is — iets dat onveilig is of de functie blokkeert — en wat alleen cosmetisch is. Zonder die afspraak is elke uitslag onderhandelbaar.

partij benoemenaantal en SKUsteekproef trekkenniveau uit AQLfouten tellenper classificatiebinnen grenzen?accepterendocumenteer de uitslagweigerenherwerk of kredietDe classificatie bepaalt de uitkomst meer dan de steekproefgrootte: één kritiek gebrek weegt zwaarderdan tien cosmetische, en dat verschil legt u vast voordat de inspectie begint.
Figuur 1. Van partij naar beslissing, in vier stappen. Beslisboom van partij via steekproef en foutentelling naar accepteren of weigeren. De classificatie bepaalt de uitkomst meer dan de steekproefgrootte: één kritiek gebrek weegt zwaarder dan tien cosmetische.

Veelgestelde vragen over AQL en fabrieksaudits

Is een audit hetzelfde als een inspectie?

Nee. Een inspectie kijkt naar een partij producten; een audit kijkt naar het systeem dat die producten maakt — processen, registraties, calibratie, klachtafhandeling. Een goede inspectie zegt niets over het systeem, en een goede audit zegt niets over deze specifieke partij.

Hoeveel exemplaren worden er dan gecontroleerd?

Dat volgt uit het partijgrootte-niveau in de afspraak, en het is meestal een klein deel van de partij. Daarom is de steekproef geen bewijs van kwaliteit maar een filter op grote afwijkingen: een partij die structureel net buiten de grens zit, komt er vaak door.

Wat is het nuttigste document bij een geschil?

De vastgelegde classificatie met foto’s van wat onder elke categorie valt, ondertekend voordat de productie begint. Zonder dat document wordt een geschil een gesprek over smaak; met dat document wordt het een vergelijking met een afspraak.